

{"id":6129,"date":"2026-09-03T22:30:17","date_gmt":"2026-09-03T19:30:17","guid":{"rendered":"https:\/\/suristan.net\/?p=6129"},"modified":"2026-09-03T22:30:17","modified_gmt":"2026-09-03T19:30:17","slug":"ictihad-ve-kiyas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/suristan.net\/?p=6129","title":{"rendered":"\u0130\u00e7tihad ve K\u0131yas"},"content":{"rendered":"<p>Asr-\u0131 saadetten bug\u00fcne kadar y\u00fczy\u0131llar boyunca meydana gelen her hadise hakk\u0131nda bir ayet veya sahih hadis bulman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmayaca\u011f\u0131 a\u015fikard\u0131r.<\/p>\n<p>*\u015eehristani el- Milel ve\u2019n- Nihal\u2019de diyor ki: \u201c\u0130badat, muamelat vesairede hadiseler ve vukuat say\u0131lmayacak kadar \u00e7oktur. \u015eu cihet de malum ki, her hadise hakk\u0131nda bir nas gelmemi\u015ftir ve buna imkan da yoktur. Naslar mahduttur. Halbuki hadiseler sonsuzdur, sonsuz olan bir \u015fey sonu olanla nas\u0131l tahdit olunur ve bir kaide alt\u0131na al\u0131nabilir? \u00d6yle olunca i\u00e7tihad ve k\u0131yasa olan l\u00fczum ve zaruret kendili\u011finden meydana \u00e7\u0131kar. Hadiselerin h\u00fckm\u00fc i\u00e7tihadla beyan olunmak icab eder.\u201d (Ebu Hanife- Ebu Zehra 117. Sh.)<\/p>\n<p>\u0130cma<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u0130cma\u2019y\u0131 hafife almak b\u00fcy\u00fck bir cinayettir. Maalesef baz\u0131 kesimlerde, icma hafife al\u0131n\u0131yor. Bize Kur\u2019an ve s\u00fcnnet yeter deniyor ve bir h\u00fck\u00fcmle ilgili ayet ve hadis yoksa uleman\u0131n hatta sahabenin icmas\u0131na itibar etmiyorlar. \u015eunu unutmamak gerekir ki bize Kur\u2019an ve hadisleri ula\u015ft\u0131ranlar sahabelerdir. Bu y\u00fczden onlar\u0131n icma\u2019s\u0131 \u00e7ok m\u00fchimdir. \u0130cma, m\u00fctevatir olmayan naslardan daha kuvvetlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc icma\u2019\u0131n ifadesi kesindir. M\u00fctevatir olmayan naslar ise zannidir.<\/p>\n<p>Ayette icma\u2019\u0131n ehemmiyeti \u015f\u00f6yle zikredilir:<\/p>\n<p>Allahu Teala (c.c.) \u015f\u00f6yle buyuruyor: \u201cKendisi i\u00e7in do\u011fru yol (hidayet) belli olduktan sonra kim Rasule kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kar ve m\u00fc\u2019minlerin yolundan ba\u015fka bir yola uyarsa, onu o yolda b\u0131rak\u0131r\u0131z ve cehenneme sokar\u0131z. Oras\u0131 ne k\u00f6t\u00fc bir gidi\u015f yeridir.\u201d (Nisa: 115.)<\/p>\n<p>Bu ayet, icma-\u0131 \u00fcmmete delil oldu\u011fu gibi ehl-i s\u00fcnnet haricine \u00e7\u0131kanlar\u0131n hidayetten mahrum kal\u0131p cehenneme gideceklerine bir delildir.<\/p>\n<p>\u0130mam \u015eafii\u2019ye, Kur\u2019an\u2019da, icma\u2019n\u0131n delil oldu\u011funu g\u00f6steren bir ayet soruldu\u011funda, o, Kur\u2019an\u2019\u0131 \u00fc\u00e7 y\u00fcz defa okumu\u015f, nihayet bu ayeti bulmu\u015ftur. (Tefsir-i Kebir- Mefatihu\u2019l- Gayb, Nisa Suresi, 8. Cilt, 315. Sh.)<\/p>\n<p>Sahabenin icmas\u0131 h\u00fcccettir. Sahabeyi tezyif eden, adil ve do\u011fru s\u00f6zl\u00fc olduklar\u0131n\u0131 kabul etmeyen kimse zamanla Kur\u2019an\u2019a da \u015f\u00fcphe ile yakla\u015f\u0131r. Zira biz Kur\u2019an\u2019\u0131 sahabeden ald\u0131k. Bizzat vas\u0131tas\u0131z olarak Allah\u2019dan i\u015fitmedik. Peygamberi de g\u00f6rmedik. Hadisleri O\u2019ndan kulaklar\u0131m\u0131zla i\u015fitmi\u015f de\u011filiz. Bunlar\u0131 bize sahabeler ula\u015ft\u0131rd\u0131. Elhas\u0131l, sahabeler dinin direkleri h\u00fckm\u00fcndedir.<\/p>\n<p>Havarileri yalanc\u0131l\u0131kla itham eden bir h\u0131ristiyan\u0131n, zamanla Hz. \u0130sa ve \u0130ncil ile bir ba\u011f\u0131 kalmaz.<\/p>\n<p>Peygamberi yalanlayan, Allah\u2019a inanmad\u0131\u011f\u0131 gibi sahabeyi yalanlayan da \u0130slam dinine inanmaz, inanamaz.<\/p>\n<p>Sual: Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019in bizim elimize ge\u00e7mesi hangi \u015fer\u2019i delil ile m\u00fcmk\u00fcn olmu\u015ftur?<\/p>\n<p>Elcevap: \u0130cma ile m\u00fcmk\u00fcn olmu\u015ftur. Otuz \u00fc\u00e7 bin sahabenin icmas\u0131 ile m\u00fcmk\u00fcn olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>*Nebi aleyhisselam, ahirete te\u015frif etti\u011fi sene, Halife Hazret-i Ebu Bekir, ayetleri ezber bilenleri toplay\u0131p ve yaz\u0131l\u0131 n\u00fcshalar\u0131 getirtip bir heyete, b\u00fct\u00fcn Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019i iki kapak aras\u0131na yazd\u0131rd\u0131. B\u00f6ylece mushaf meydana geldi. Otuz \u00fc\u00e7 bin (33.000.) sahabi, bu mushaf\u0131n her harfinin, tam yerinde oldu\u011funa s\u00f6z birli\u011fi ile (icma) karar verdi.<\/p>\n<p>(\u0130bn-i Hacer)<\/p>\n<p>Sahabe ittifak\u0131, metnin do\u011frulu\u011funa tarihi bir delil kabul edilir.<\/p>\n<p>Din-i \u0130slama hizmetleri sebebiyle dinin direkleri sahabelerdir.<\/p>\n<p>(Cevher \u0130nci Alt\u0131n)<\/p>\n<p>Abdullah \u00d6ZT\u00dcRK<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Asr-\u0131 saadetten bug\u00fcne kadar y\u00fczy\u0131llar boyunca meydana gelen her hadise hakk\u0131nda bir ayet veya sahih hadis bulman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmayaca\u011f\u0131 a\u015fikard\u0131r. *\u015eehristani el- Milel ve\u2019n- Nihal\u2019de diyor ki: \u201c\u0130badat, muamelat vesairede hadiseler ve vukuat say\u0131lmayacak kadar \u00e7oktur. \u015eu cihet de malum ki, her hadise hakk\u0131nda bir nas gelmemi\u015ftir ve buna imkan da yoktur. Naslar mahduttur. Halbuki&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":26,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-6129","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6129","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/26"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6129"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6129\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6130,"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6129\/revisions\/6130"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6129"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6129"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/suristan.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6129"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}